Antologjia poetike, „Poetë të mëdhenj europianë“

Rrustem Geci

ARTI, ÇELËSI I SHPIRTIT NJERËZOR

(Me dhëmbjet e mia të mëdhaja, unë bëj këngë të vogëla …)
H. Hajne

Nga Rrustem Geci - Dortmund

Libri „ poetë të mëdhenj europianë“
përgatitur,përzgjedhur dhe përkthyer për mrekulli nga piktori dhe
shkrimtari Islam Spahiu, është një vepër më shumë, që i bën nder
letërsisë sonë të bukur.Me këtë rast lexuesi ynë ka mundësi të
njihet me peisazhin e bukur të poezisë europiane.Në këtë
përzgjedhje të 18 autorëve të mëdhenj të letërsisë europiane dhe
botërore,si Gëte, Hajne,Leopardi,Bodleri,Hygo e Verlen, shkrimtari dhe
përkthyesi,Islam Spahiu,bën që të flas shqip, „Përshëndetja e luleve“ e
Gëtes, „Mbrëmja „ e Ungaretit, „Kroi i gjakut“ i Bodlerit, “Hëna“ e
Leopardit,dhe „ Pelikani „ i Desnos.Antologjia, „Poetë të mëdhenj
europinë“,ka një brendi të pasur poetike. /Me dhëmbjet e mia të
mëdhaja/unë bëj këngë të vogla/ këngë me flatra/ janë vetëm disa
nga vargjet e gjeniut Hajne, që prezentohen denjësisht në këtë
antologji .Ardhja në shqip e Gëtes nga Islam Spahiu me „Pëshëndetjen e
luleve“ është vërtet një përshendetje për atë që e ndien
poezinë,mesazhin dhe të magjishmen e saj. Intelegjenca e poezisë
është e pathyer, ajo nuk thërmohet e copëtohet nëpër forma kot e pa
domethënie.E bukura në poezi ndien, pushton.Në përkthimin e eseve
tëCvajgut “Tre Mjeshtër“, Balzak,Dikens, dhe Dostojevski, Islam Spahiu,
me një gjuhë të pasur, dhe me një shqipe të rrjedhshme, si të
regëtimave të zemrës, lexuesin e bën ,që libri „Tre Mjeshtër“,të
lexohet me pasion.Jeta e Islam Spahiut është një roman në vete.Shpirtin
poetik të Islamit e mbërthejnë trazira të forta.Stuhitë që i ranë në
shpirt Islamit, bën që Islami ta njoh burgun,divorcin,grushtin e ashpër
të shtetit.Kam vuajtur shumë rrëfen Islami.Komunizmi i Enverit ishte
tamam ferr.Ai më burgosi sikur unë të isha armiku.Pushteti i tij me
kërbaç nuk lejonte të njiheshe me botën.Në betejat e mia me brushë
tregon Islami, edhe ngjyrat qanin, trazoheshin,kërkonin mbështetjen
time.Diktatura nuk falte asnjeri.Ngjyrat qanin që t´i përfaqësoja,po
ku! Humnera ishte e paanë,dhe isha i rethuar me“vigjilent“ të
sigurimit. Për të mbijetuar atë rrethim vrasës, përktheva Gëten,
Verlenin, dhe motive me diej e gjysmë-diej. Cili më plagosi më shumë në
atë rrethim, unë nuk kam një përgjigje të saktë, ose gjejeni ju. Jeta
nën diktaturë ishte e rëndë. Fjalët tona ishin të vogla, sepse, duhej
një shpërthim i madh, ndryshe ata nuk dorëzoheshin.Unë njoha burgun,
kur njoha poetët e mëdhenj, sepse, diktatura përpiqej ta mbyllte
qiellin, ëndrrën, botën që na rrethonte.